Erkek bir yavru köpeğin önce çömelerek işediğini, birkaç ay sonra ise bir ağaca veya direğe doğru bacağını kaldırarak işemeye başladığını görmek oldukça normaldir.
Peki neden böyle bir değişiklik olur?
Çünkü erkek köpeğin büyümesiyle birlikte idrar yapma davranışı yalnızca mesaneyi boşaltmaktan ibaret olmaktan çıkabilir. İşaretleme ve sosyal iletişim de daha önemli hale gelebilir.
Erkek Köpekler Kaç Aylıkken Bacağını Kaldırmaya Başlar?
Bunun kesin bir yaşı yoktur.
Bazı erkek köpeklerde 3–6 aylık dönemde ilk denemeler görülebilir. Birçoğunda davranış 6–12 ay arasında daha belirgin hale gelir.
Bazı köpekler ise daha geç başlar.
Hatta bazı erkek köpekler yetişkin olduklarında bile çoğunlukla çömelerek işeyebilir.
Yani:
"6 aylık oldu ve hâlâ kaldırmıyor."
tek başına bir sorun değildir.
İlk Başta Neden Çömelerek İşiyor?
Yavru köpeklerde çömelerek idrar yapmak oldukça yaygındır.
Henüz yetişkin erkek köpeklere özgü işaretleme davranışları belirginleşmemiş olabilir.
Büyüdükçe çevredeki diğer köpeklerin davranışlarını da gözlemleyebilir ve farklı idrar yapma biçimleri geliştirebilir.
Bacağını Kaldırmak Sadece Tuvalet Yapmak mı?
Hayır.
Özellikle yürüyüş sırasında bacağını kaldırıp çok az miktarda idrar bırakıyorsa, bunun önemli bir kısmı işaretleme davranışı olabilir.
Köpek aslında:
"Mesanemi tamamen boşaltıyorum."
yerine:
"Burada benim kokum da bulunsun."
gibi bir sosyal sinyal bırakıyor olabilir.
Neden Ağaca veya Direğe İşiyor?
Dikey yüzeyler işaretleme açısından özellikle ilgi çekicidir.
Köpek idrarını yukarıdaki bir yüzeye bırakabilir ve koku o bölgede daha kolay fark edilebilir.
Bu yüzden yürüyüşlerde:
- Ağaçlar
- Direkler
- Çalılar
- Duvar kenarları
sık kullanılan işaretleme noktaları olabilir.
Bacağını Kaldırmaya Başladıktan Sonra Neden Çok Sık İşiyor?
Burada önemli bir ayrım var.
Köpek her seferinde mesanesini doldurup boşaltmıyor olabilir.
Örneğin:
İlk çiş: Daha fazla miktarda
İkinci: Daha az
Üçüncü: Birkaç damla
Dördüncü: Çok az miktarda
şeklinde ilerleyebilir.
Sonraki idrarların bir kısmı işaretleme amaçlı olabilir.
Bu nedenle yürüyüş sırasında 8–10 kez "çiş yapması", 8–10 kez mesanesini tamamen boşalttığı anlamına gelmez.
Dişi Köpekler Bacağını Kaldırarak İşer mi?
Evet, bazı dişi köpekler de farklı şekillerde işaretleme yapabilir.
Bacak kaldırma yalnızca erkek köpeklere ait bir davranış değildir.
Ancak erkek köpeklerde özellikle ergenlik ve yetişkinlik döneminde daha sık gözlenebilir.
Kısırlaştırma Bacak Kaldırmayı Engeller mi?
Kısırlaştırmanın işaretleme davranışı üzerinde etkisi olabilir, ancak her köpekte tamamen ortadan kaldıracağı garanti değildir.
Çünkü davranış yalnızca hormonlarla açıklanamaz.
Köpek davranışı öğrenmişse veya çevresindeki köpeklerle sosyal iletişim amacıyla kullanıyorsa kısırlaştırmadan sonra da devam edebilir.
Köpek Bacağını Kaldırmayı Başka Köpeklerden Öğrenir mi?
Tek başına "taklit ederek öğreniyor" demek doğru olmaz.
Ancak köpekler diğer köpeklerin davranışlarını gözlemleyebilir ve sosyal çevrelerinden etkilenebilir.
Özellikle başka köpeklerin yoğun olduğu ortamlarda işaretleme davranışı daha belirgin hale gelebilir.
Her Bacak Kaldırma İşaretleme Anlamına Gelir mi?
Hayır.
Bacağın kaldırılması yalnızca işaretleme davranışının kesin kanıtı değildir.
Köpeğin bıraktığı idrar miktarı, nerede yaptığı ve davranışın yürüyüş boyunca nasıl tekrarlandığı birlikte değerlendirilmelidir.
Köpeğiniz Birden Bacağını Kaldırmaya Başladıysa
Genellikle endişe edilecek bir durum değildir.
Özellikle köpek:
- Normal şekilde idrar yapıyorsa
- Ağrı göstermiyorsa
- İdrar miktarında belirgin değişiklik yoksa
- Genel davranışı normalse
bu durum büyüme ve davranışsal gelişimin bir parçası olabilir.
Ne Zaman Veterinere Danışılmalı?
Bacak kaldırmaya başlaması tek başına veterinerlik problemi değildir.
Ancak şu belirtiler varsa durum farklıdır:
- İdrar yapmaya çalışıp yapamama
- Çok sık ve çok az miktarda idrar
- İdrar sırasında ağrı veya huzursuzluk
- İdrarda kan
- Ani başlayan aşırı idrar yapma
- Genital bölgeyi aşırı yalama
Bunlar idrar yollarıyla ilgili bir sorunun işareti olabilir ve veteriner değerlendirmesi gerekir.
Küçük Bir Detay: Bazen Köpek "Yanlış Hesaplar"
Özellikle genç erkek köpeklerde bacak kaldırma davranışı ilk başladığında oldukça komik görüntüler ortaya çıkabilir.
Köpek bacağını kaldırır ama dengesini kaybedebilir.
Bazen neredeyse yana doğru devrilir.
Bazen de hedeflediği ağaca değil kendi bacağına idrar gelir.
Çünkü davranışı öğrenmek kadar dengeyi ayarlamak da zaman alabilir.
Sonuç
Erkek köpeklerde bacak kaldırarak işeme çoğunlukla büyüme ve sosyal davranışların gelişmesiyle ortaya çıkar.
İlk denemeler 3–6 ay civarında görülebilirken, davranışın 6–12 ay arasında daha belirgin hale gelmesi yaygındır. Ancak köpekten köpeğe ciddi farklılıklar olabilir.
En önemlisi, bacağını kaldırmayan erkek köpeğin de tamamen normal olabileceğini unutmamaktır.
Çünkü köpek için asıl mesele "erkek köpek nasıl işemeli?" değil;
"Benim için en rahat ve uygun işeme şekli hangisi?"
sorusudur.