Köpeğinizi severken başka bir köpek yanınıza geliyor.
Siz diğer köpeği seviyorsunuz.
Tam o sırada kendi köpeğiniz araya giriyor, elinizi burnuyla itiyor veya diğer köpeğin önüne geçiyor.
Hatta bazen oyuncağını getirip dikkatinizi yeniden kendisine çekmeye çalışıyor.
Peki bu gerçekten kıskançlık mı?
Köpeklerde kıskançlığa benzeyen davranışların görülebildiğine dair araştırmalar var. Ancak bunu doğrudan insanlardaki kıskançlıkla aynı kabul etmek doğru olmaz.
Köpek Neden Sahibinin Arasına Giriyor?
Köpeğiniz sizin başka bir köpekle ilgilendiğinizi gördüğünde:
- Araya girebilir.
- Size dokunabilir.
- Elinizi itebilir.
- Diğer köpeği koklayabilir.
- Havlayabilir.
- Oyuncak getirebilir.
- Size daha fazla yaklaşabilir.
Bu davranışların temelinde ilginin başka bir canlıya yönelmesini fark etmesi bulunabilir.
Köpek açısından:
"Sahibimin dikkati benden başka bir yere gitti."
durumu önemli olabilir.
Köpekler Kıskançlığı Gerçekten Hissediyor mu?
Araştırmalar, köpeklerin sahiplerinin dikkatini başka bir canlıya yönelttiği durumlarda kıskançlığa benzer davranışlar gösterebildiğini ortaya koyuyor.
Ancak bilimsel açıdan "köpek insanlardaki kıskançlığı birebir yaşar" demek fazla iddialı olur.
Daha doğru ifade:
Köpekler, sahibinin ilgisinin başka bir canlıya yönelmesine tepki verebilir.
Sadece Başka Köpeği Kıskanır mı?
Hayır.
Bazı köpekler sahibinin:
- Başka bir köpekle
- Başka bir hayvanla
- Bir bebekle
- Bir insanla
yoğun şekilde ilgilenmesine tepki gösterebilir.
Ancak burada her davranışı kıskançlık olarak yorumlamamak gerekir.
Köpek ilgi istiyor, oyun başlatmaya çalışıyor veya alıştığı rutinin değişmesine tepki veriyor olabilir.
Eve Yeni Bir Köpek Gelince Neden Değişiyor?
Bu durumda köpeğin hayatında çok büyük bir değişiklik meydana gelir.
Eskiden:
Mama → oyun → yürüyüş → sahibiyle zaman
gibi bir düzen varken artık:
Mama → diğer köpek → yeni kokular → yeni kurallar → paylaşılan ilgi
vardır.
Köpeğin bu değişime alışması zaman alabilir.
Bu nedenle ilk dönemlerde daha fazla ilgi istemesi veya eski davranışlarının değişmesi şaşırtıcı değildir.
Köpek Diğer Köpeğin Önüne Geçiyorsa
Bu davranışı hemen:
"Kıskanıyor ve diğer köpeği istemiyor."
diye yorumlamayın.
Köpek aslında sadece sizinle olan etkileşimi devam ettirmek istiyor olabilir.
Özellikle siz diğer köpeği sevdiğiniz anda gelip elinizin altına girmesi, dikkatin yeniden kendisine dönmesini sağladığını öğrenmişse, davranış zamanla daha sık tekrarlanabilir.
Kıskançlık Nedeniyle Saldırganlaşabilir mi?
Bazı köpekler kaynak koruma veya sosyal rekabet davranışları gösterebilir.
Örneğin sahibi başka bir köpeği severken:
- Hırlama
- Diğer köpeği uzaklaştırmaya çalışma
- Havlama
- Vücudunu araya koyma
gibi davranışlar ortaya çıkabilir.
Ancak bu noktada davranışı yalnızca "kıskançlık" olarak görmek doğru değildir.
Kaynak koruma, korku, güvensizlik veya sosyal gerilim de rol oynayabilir.
Özellikle ısırma girişimi varsa profesyonel davranış desteği alınmalıdır.
Köpeğiniz Yeni Gelen Bebeği Kıskanıyor mu?
Yeni bebeğin gelişi köpeğin hayatındaki rutinleri ciddi şekilde değiştirebilir.
Sahibi artık:
- Daha az oyun oynuyor olabilir.
- Daha az yürüyüş yapıyor olabilir.
- Daha fazla zamanını başka bir canlıya ayırıyor olabilir.
Köpek bu değişikliği fark eder.
Bu nedenle bebeğin gelişinden sonra ortaya çıkan davranış değişikliklerini yalnızca "kıskançlık" olarak değil, rutin ve ilgi değişikliğine verilen tepki olarak değerlendirmek daha doğru olur.
Köpeğe "Sen Kıskanıyorsun" Diye Kızmak Doğru mu?
Hayır.
Köpek neden kızıldığını insan gibi anlayamaz.
Daha doğru yaklaşım, istediğiniz davranışı öğretmektir.
Örneğin siz başka bir köpeği severken kendi köpeğiniz sakin şekilde yanınızda bekliyorsa:
Sakin davranış → ödül
şeklinde çalışabilirsiniz.
Böylece:
"Araya girmek yerine sakin kalırsam da sahibimin ilgisini kazanıyorum."
öğrenebilir.
Köpeğinize Eşit Davranmak Zorunda mısınız?
İki köpeğiniz varsa her şeyi matematiksel olarak eşit yapmak gerekmeyebilir.
Ancak her köpeğin:
- Mama
- Dinlenme
- Oyun
- İlgi
- Güvenli alan
ihtiyacının karşılanması önemlidir.
Özellikle yeni bir köpek eve geldiğinde eski köpeğin bütün rutinini bir anda değiştirmemek faydalı olabilir.
Köpekler Sahibinin Başka Bir Köpeği Sevmesini Fark Ediyor mu?
Evet, bunu davranışsal olarak fark etmeleri oldukça mümkün.
Sizin:
- Kime baktığınızı
- Kime dokunduğunuzu
- Kiminle konuştuğunuzu
- Kime ödül verdiğinizi
gözlemleyebilirler.
Dolayısıyla köpeğiniz diğer köpeği sevdiğinizi gördüğünde davranışının değişmesi şaşırtıcı değildir.
En İlginç Kısım
Bazen köpek diğer köpeği gerçekten umursamıyor gibi görünür.
Ama siz diğer köpeği sevmeye başladığınız anda:
"Ben de buradayım."
der gibi yanınıza gelir.
Bu davranış bize köpeklerin sosyal ilişkileri ne kadar yakından takip ettiğini gösteriyor.
Sonuç
Köpeklerde kıskançlığa benzeyen davranışlar gerçekten görülebilir.
Ancak bunu insanlardaki kıskançlığın aynısı olarak değerlendirmek yerine:
ilginin paylaşılması + sosyal ilişki + öğrenilmiş davranış + kaynak rekabeti
birlikte düşünülmelidir.
Köpeğiniz siz başka bir köpeği severken araya giriyorsa bu her zaman "öbür köpeği sevmiyorum" anlamına gelmez.
Bazen mesaj çok daha basittir:
"Hey! Ben de buradayım."